Advocatenkantoor Boone
Het strafrecht blog

 

Het ambtshalve proces-verbaal

Zoals u bekend, wordt de advocaat niet toegelaten bij het verhoor van zijn cliënt door politie. Inmiddels is er wel een soort proef op gang waarbij de advocaat bij het eerste verhoor mag zijn, maar verder gaat dat niet.

Al in 1998 heeft de Recherche Advies Commissie voorgesteld om de verhoren van de verdachte op band op te nemen. Dit zou dan per 1 januari 2008 overal het geval moeten zijn in zaken waar meer dan 8 jaar gevangenisstraf op staat. U kunt er op rekenen dat dit nog jaren gaat duren, omdat de apparatuur niet in orde zal zijn.

Er gaat bijna geen rechtszaak voorbij of de Rechter wordt geconfronteerd met mededelingen van de verdachte dat hij dingen niet heeft gezegd of niet zo heeft gezegd als ze zijn opgeschreven.

De Rechter in Nederland gaat er dan van uit dat de politieambtenaar op zijn ambtseed moet worden geloofd en houdt het er voor dat het is gezegd zoals het er staat. Of die verklaring nu wel of niet is ondertekend, maakt de Rechter nauwelijks iets uit.

De hoge frequentie waarmee deze gevechten tegen de bierkaai door verdachten in de Rechtszaal worden gevoerd, zou voor de Rechter aanleiding moeten zijn om aan te nemen dat er bij de politie dingen gebeuren die niet door de beugel kunnen.

Nu word ik de laatste jaren meer en meer geconfronteerd met het ambtshalve proces-verbaal. Ambtshalve processen-verbaal zijn processen-verbaal van bevindingen, terzake van voorvallen die de ambtenaar noteert, zoals bijvoorbeeld bij verkeersongevallen of huiszoekingen.

Buitengewoon handig is het proces-verbaal van bevindingen naar aanleiding van een verhoor van de verdachte. Het betreft steeds processen-verbaal waarin door politiemensen wordt opgeschreven, wat zij een verdachte zouden hebben horen zeggen. Dit kan zijn geweest tijdens het vervoer in een auto, op de gang, in een cellengebouw, tijdens een kopje koffie bij de lunch.

Zo'n proces-verbaal van bevindingen naar aanleiding van verhoor bevat vaak zelfs de mededeling aan de verdachte dat hij niet tot antwoorden verplicht is. De verdachte weet echter in het geheel niet dat van het gesprek dat hij wel of niet gevoerd zou hebben met de verbalisant, een proces-verbaal wordt opgemaakt. Hij krijgt het niet te lezen en hem wordt niet gevraagd om het te tekenen.

De vraag is nu of deze ambtshalve processen-verbaal in overeenstemming zijn met de Wet. Artikel 29, lid 3 Strafvordering bepaalt in ieder geval dat indien een verdachte bekent, dit in zijn eigen bewoordingen moet worden gedaan en niet in de bewoordingen van de verbalisant.

Er valt op dat deze ambtshalve processen-verbaal van bevindingen naar aanleiding van verhoor vaak dagen later worden opgemaakt. Dat is lekker handig, omdat je dan een aantal dagen de verklaring van de verdachte zoals hij die zou hebben afgelegd, kunt aanpassen bij de verklaringen van de medeverdachten, waarvan de inhoud dan bekend is bij de verbalisanten, nu zij immers dagelijks team-overleg hebben.

Zoals gezegd worden deze processen-verbaal van bevindingen in het dossier gevoegd. De verdachte kan praten als Brugman, maar de Rechter gaat er van uit dat het zo is gezegd omdat het proces-verbaal werd opgesteld door een ambtsedige ambtenaar.

Dergelijke processen-verbaal, zijn niet aan de verdachte voorgelezen en hem is niet gevraagd te tekenen, als hij het met de inhoud eens is. Indien een verdachte niet wenst te tekenen, moet daarvan door de verbalisant melding worden gemaakt. Hij dient dan te verbaliseren, dat de verdachte nadat hem het proces-verbaal van zijn verhoor was voorgelezen, weigerde deze verklaring te tekenen.

Ambtshalve processen-verbaal worden niet voorgelezen en er wordt niet gevraagd om ze te tekenen. De verdachte ziet zo'n ambtshalve proces-verbaal van wat hij gezegd zou hebben pas als hem het dossier ter beschikking wordt gesteld en dan is het voor de verdachte te laat.

Zo lang deze ambtshalve processen-verbaal bestaan en de verhoren van verdachten niet op geluidsdragers worden vastgelegd, zal de verdachte vergeefs ter zitting protesteren tegen zulke opgemaakte processen-verbaal van verhoor.

Tegen de ambtshalve opgemaakte processen-verbaal van verhoor is verdachte rechteloos.

Commentaar: zwijgen is goud.

  • Markt 31, 3961 BC Wijk bij Duurstede
  • Postbus 2, 3960 BA Wijk bij Duurstede
  • T 0343 - 571 863
  • F 0343 - 577 116
  • E algemeen@booneadvocaten.nl
  •